2026-2027 eğitim yılında ortaokul ve lise velilerinin karşılaştığı yeni bir kavram var: Ortak Yazılı Sınav Sistemi (OYSS). Buna bir de 11-12 Kasım'daki ülke geneli ortak sınavlar eklenince "Yazılılar artık merkezden mi geliyor?" sorusu sık soruluyor. Kısa cevap: Hayır, öğretmenler hâlâ belirleyici; ama sınavların hazırlanma biçimi değişti. Bu yazıda iki uygulamayı ayrı ayrı, MEB'in resmî kılavuzlarına dayanarak anlatıyoruz.
İki ayrı uygulama: OYSS ve ülke geneli ortak sınav
| Ortak Yazılı Sınav Sistemi (OYSS) | Ülke geneli ortak sınav | |
|---|---|---|
| Ne? | Okul geneli ortak yazılıların dijital ortamda hazırlandığı sistem | Belirli bir yazılının Bakanlıkça tüm Türkiye'de aynı gün yapılması |
| Kapsam | Ortaokul 5-7, lise 9-11; belirli dersler | 2026-2027 1. dönem 1. yazılı: yalnız 6. sınıf matematik ve 10. sınıf Türk dili ve edebiyatı |
| Soruları kim hazırlıyor? | Öğretmenler + MEB soru havuzu | MEB (Ölçme, Değerlendirme ve Sınav Hizmetleri Genel Müdürlüğü) |
| Tarih | Okulun yazılı takvimi | 11 ve 12 Kasım 2026 |
| Değerlendirme | Okulun öğretmenleri | Okulun öğretmenleri |
OYSS: hangi sınıflar, hangi dersler?
MEB'in Sıkça Sorulan Sorular rehberine göre 2026-2027'de OYSS şu sınıf ve derslerde uygulanıyor:
- Ortaokul 5, 6 ve 7. sınıflar: Türkçe, matematik, fen bilimleri, sosyal bilgiler, din kültürü ve ahlak bilgisi, İngilizce.
- Lise 9, 10 ve 11. sınıflar: Türk dili ve edebiyatı, matematik, fizik, kimya, biyoloji, tarih, coğrafya, din kültürü ve ahlak bilgisi, felsefe, İngilizce.
Kapsam dışı olanlar:
- 7 ve 11. sınıflardaki İngilizce dersleri,
- hazırlık sınıfı uygulayan okulların hazırlık sınıflarındaki tüm dersler,
- konu soru dağılım tablosu yayımlanmamış dersler (bunların sınavları öğretmenlerce hazırlanmaya devam ediyor),
- Türkçe, edebiyat ve İngilizcede dinleme ve konuşma sınavları (OYSS yalnızca okuma ve yazmaya yönelik yazılıları kapsıyor).
Uygulanmayan kurumlar: milletlerarası özel öğretim kurumları, akşam liseleri, mesleki eğitim merkezleri ve belirli özel eğitim okulları. Özel okullar ise kapsamda; MEB'in duyurusu sistemin "resmî ve özel ortaokulların 5, 6 ve 7. sınıflarında" uygulanacağını belirtiyor, kuruma özgü öğretim programı olan özel okullar da dahil.
Sorular nasıl hazırlanıyor?
- Senaryo seçimi. MEB her ders ve yazılı için bir "konu soru dağılım tablosu" yayımladı. Bu tablolarda hangi öğrenme çıktılarından kaç soru sorulacağını gösteren alternatif senaryolar var. Okulun aynı dersi okutan öğretmenleri (zümre), kendi okullarının koşullarını ve öğrencilerinin düzeyini dikkate alarak bir senaryo seçiyor.
- Öğretmen soruları. Seçilen senaryodaki öğrenme çıktılarına yönelik iki açık uçlu soru ve puanlama anahtarı öğretmenler tarafından hazırlanıyor.
- Havuz soruları. Diğer sorular MEB'in beceri temelli, açık uçlu soru havuzundan geliyor; öğretmenler bunlardan ikisini değiştirebiliyor. Havuz soruları sınavdan dört gün önce öğretmenlerin kullanımına açılıyor.
- Güçlük ve puan. Soruların kolay, orta ya da zor olması ve puan değerleri öğretmenlerce belirleniyor.
MEB'e göre bir sınavda ortalama 6-8 açık uçlu soru bulunuyor. Ortak havuz kullanılması, bütün okullarda aynı soruların ya da aynı güçlükte sınavların yapılacağı anlamına gelmiyor.
Velinin bilmesi gerekenler
- Puanlar soru soru e-Okul'a giriliyor. Bu sayede hangi öğrenme çıktısında zorlanıldığı daha net görülebiliyor; sistem öğrenci, sınıf ve şube düzeyinde analiz üretiyor.
- Sorular sınıfta konuşulabiliyor ama paylaşılamıyor. Sonuçlar açıklandıktan sonra öğretmen soruları ve cevap anahtarını sınıfta öğrencilerle değerlendirebilir; soruların okul dışına çıkarılması ve internette, sosyal medyada paylaşılması yasak.
- Mazeret sınavları 23-27 Kasım 2026 arasında, okul müdürlüklerinin planlamasıyla yapılıyor.
- Okullarda deneme sınavı yok. 2026/70 sayılı genelge, Bakanlığın ortak sınavları ve ölçme araçları dışında öğrencileri yarıştıran, sıralayan ya da velilere ek mali yük getiren deneme ve tarama sınavlarının okullarda uygulanmasına izin vermiyor.
- LGS ve YKS'de soru modeli 2028'de değişecek. MEB, yeni müfredata uyumlu soru modelinin LGS ve YKS'de 2028'de uygulanacağını, bunun bir sınav sistemi değişikliği olmadığını ve çoktan seçmeli soruların süreceğini açıkladı.
11-12 Kasım: ülke geneli ortak sınavlar
ÖDSGM'nin kılavuzuna göre:
| Sınıf | Ders | Tarih | Saat (tam gün öğretim) |
|---|---|---|---|
| 6. sınıf | Matematik | 11 Kasım 2026 Çarşamba | 10.30-11.10 |
| 10. sınıf | Türk dili ve edebiyatı | 12 Kasım 2026 Perşembe | 10.30-11.10 |
- Sınavlar 40 dakika; sorular açık uçlu veya açık uçlu ve kısa cevaplı, 100 puan üzerinden.
- Soruları ve cevap anahtarlarını Bakanlık hazırlıyor; kâğıtları okulun öğretmenleri değerlendiriyor.
- Sınavlar öğrencinin kendi okulunda, kendi sınıfında yapılıyor; o dersin öğretmeni gözetmen olmuyor.
- Mazeret sınavı 25 Kasım 2026 Çarşamba. Geçerli mazereti olan öğrencinin velisi, sınav tarihinden itibaren en geç beş iş günü içinde okul müdürlüğüne yazılı bildirimde bulunmalı.
- Sonuçlara göre toplu öğrenci listeleri oluşturulmuyor, okullar ve sınıflar arasında karşılaştırma yapılmıyor.
Sınav günü için ek bir hazırlık gerekmiyor: dinlenmiş ve kahvaltı yapmış olarak, her zamanki okul gününe başlar gibi gelmek yeterli.
TED Üsküdar Koleji'nde ne anlama geliyor?
- Ortaokul (5-7. sınıf): OYSS kapsamındaki derslerde yazılılar bu sistemle hazırlanıyor. 6. sınıflar 11 Kasım'daki ülke geneli matematik sınavına giriyor. Okulumuzun ölçme ve değerlendirme yaklaşımı için ortaokul ölçme ve değerlendirme sayfamıza bakabilirsiniz.
- Lise hazırlık sınıfı: Lisemizde bir yıllık İngilizce hazırlık sınıfı var. MEB'in rehberine göre hazırlık sınıflarındaki tüm dersler OYSS kapsamı dışında. Hazırlık sınıfının yapısı için hazırlık sınıfı rehberimizi okuyabilirsiniz.
- 9 ve 10. sınıflar: OYSS kapsamındaki dersler sistem üzerinden; 10. sınıflar 12 Kasım'daki ülke geneli edebiyat sınavına giriyor.
- 11. sınıf ve IB Diploma Programı: MEB'in rehberine göre uluslararası diploma programı uygulanan 11. sınıf şubelerinde yalnızca Türk dili ve edebiyatı, matematik, tarih ile din kültürü ve ahlak bilgisi sınavları OYSS ile yapılıyor; matematik seçmeli olarak okutulup bu derste IB uygulanıyorsa matematik de kapsam dışında kalıyor. IB'nin Türkiye'deki karşılığı için IB diploması rehberimize göz atabilirsiniz.
Sınav takvimi ve sonuçlarla ilgili sorularınızı çocuğunuzun ders öğretmenine iletebilirsiniz. Aday veliler ortaokul ve lise programlarımız hakkında bilgi için +90 216 424 44 44 numaralı telefondan kayıt ofisimize ulaşabilir.
